पर्वत

Hindi

Etymology

From Sanskrit पर्वत (parvata).

Pronunciation

  • IPA(key): /pəɾ.ʋət̪/

Noun

पर्वत • (parvat) m (Urdu spelling پروت‎)

  1. mountain
    Synonyms: पहाड़ (pahāṛ), कोह (koh), अचल (acal), नग (nag), जबल (jabal)

Declension

Declension of पर्वत
Singular Plural
Direct पर्वत (parvat) पर्वत (parvat)
Oblique पर्वत (parvat) पर्वतों (parvatõ)
Vocative पर्वत (parvat) पर्वतो (parvato)

Alternative forms

  • पर्बत (parbat) – in some mountain names, poetic

Derived terms

Marathi

Noun

पर्वत • (parvat) m

  1. mountain
  2. hill

Sanskrit

Etymology

From Proto-Indo-Iranian *párwatas (“mountain, rock”), from Proto-Indo-European *pérwn̥-to-s (“rocky”), from *pérwr̥ (“rock”). Cognate with Avestan 𐬞𐬀𐬎𐬭𐬎𐬎𐬀𐬙𐬁‎ (pauruuatā, “mountain”), Hittite 𒁉𒂊𒊒 (pé-e-ru /péru/, “rock”), 𒁉𒂊𒊒𒈾𒀭𒍝 (pé-e-ru-na-an-za /pérunanta/, “rocky, craggy”).

Pronunciation

Noun

पर्वत • (párvata) m

  1. mountain, mountain range, height, hill, rock
    • c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda 5.57.3
      धूनुथ द्यां पर्वतान्दाशुषे वसु नि वो वना जिहते यामनो भिया ।
      dhūnutha dyāṃ parvatāndāśuṣe vasu ni vo vanā jihate yāmano bhiyā .
      From hills and heaven ye shake wealth for the worshipper: in terror at your coming low the woods bow down.
    • c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda 1.39.5
      प्र वेपयन्ति पर्वतान्वि विञ्चन्ति वनस्पतीन् ।
      pra vepayanti parvatānvi viñcanti vanaspatīn .
      They make the mountains rock and reel, they rend the forest-kings apart.
  2. an artificial mound or heap (of grain, salt, silver, gold etc. presented to Brahmans)
  3. the number 7 (from the 7 principal mountain-ranges)
  4. a fragment of rock, stone
  5. a (mountain-like) cloud
    • c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda 1.64.11
      हिरण्ययेभिः पविभिः पयोवृध उज्जिघ्नन्त आपथ्यो न पर्वतान् ।
      hiraṇyayebhiḥ pavibhiḥ payovṛdha ujjighnanta āpathyo na parvatān .
      They who with golden fellies make the rain increase drive forward the big clouds like wanderers on the way.

Declension

Masculine a-stem declension of पर्वत (párvata)
Singular Dual Plural
Nominative पर्वतः
párvataḥ		 पर्वतौ
párvatau		 पर्वताः / पर्वतासः¹
párvatāḥ / párvatāsaḥ¹
Vocative पर्वत
párvata		 पर्वतौ
párvatau		 पर्वताः / पर्वतासः¹
párvatāḥ / párvatāsaḥ¹
Accusative पर्वतम्
párvatam		 पर्वतौ
párvatau		 पर्वतान्
párvatān
Instrumental पर्वतेन
párvatena		 पर्वताभ्याम्
párvatābhyām		 पर्वतैः / पर्वतेभिः¹
párvataiḥ / párvatebhiḥ¹
Dative पर्वताय
párvatāya		 पर्वताभ्याम्
párvatābhyām		 पर्वतेभ्यः
párvatebhyaḥ
Ablative पर्वतात्
párvatāt		 पर्वताभ्याम्
párvatābhyām		 पर्वतेभ्यः
párvatebhyaḥ
Genitive पर्वतस्य
párvatasya		 पर्वतयोः
párvatayoḥ		 पर्वतानाम्
párvatānām
Locative पर्वते
párvate		 पर्वतयोः
párvatayoḥ		 पर्वतेषु
párvateṣu
Notes
  • ¹Vedic

Derived terms

Descendants

Adjective

पर्वत • (párvata)

  1. knotty, rugged (said of mountains)

Declension

Masculine a-stem declension of पर्वत
Nom. sg. पर्वतः (parvataḥ)
Gen. sg. पर्वतस्य (parvatasya)
Singular Dual Plural
Nominative पर्वतः (parvataḥ) पर्वतौ (parvatau) पर्वताः (parvatāḥ)
Vocative पर्वत (parvata) पर्वतौ (parvatau) पर्वताः (parvatāḥ)
Accusative पर्वतम् (parvatam) पर्वतौ (parvatau) पर्वतान् (parvatān)
Instrumental पर्वतेन (parvatena) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतैः (parvataiḥ)
Dative पर्वताय (parvatāya) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतेभ्यः (parvatebhyaḥ)
Ablative पर्वतात् (parvatāt) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतेभ्यः (parvatebhyaḥ)
Genitive पर्वतस्य (parvatasya) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतानाम् (parvatānām)
Locative पर्वते (parvate) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतेषु (parvateṣu)
Feminine ā-stem declension of पर्वत
Nom. sg. पर्वता (parvatā)
Gen. sg. पर्वतायाः (parvatāyāḥ)
Singular Dual Plural
Nominative पर्वता (parvatā) पर्वते (parvate) पर्वताः (parvatāḥ)
Vocative पर्वते (parvate) पर्वते (parvate) पर्वताः (parvatāḥ)
Accusative पर्वताम् (parvatām) पर्वते (parvate) पर्वताः (parvatāḥ)
Instrumental पर्वतया (parvatayā) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वताभिः (parvatābhiḥ)
Dative पर्वतायै (parvatāyai) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वताभ्यः (parvatābhyaḥ)
Ablative पर्वतायाः (parvatāyāḥ) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वताभ्यः (parvatābhyaḥ)
Genitive पर्वतायाः (parvatāyāḥ) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतानाम् (parvatānām)
Locative पर्वतायाम् (parvatāyām) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतासु (parvatāsu)
Neuter a-stem declension of पर्वत
Nom. sg. पर्वतम् (parvatam)
Gen. sg. पर्वतस्य (parvatasya)
Singular Dual Plural
Nominative पर्वतम् (parvatam) पर्वते (parvate) पर्वतानि (parvatāni)
Vocative पर्वत (parvata) पर्वते (parvate) पर्वतानि (parvatāni)
Accusative पर्वतम् (parvatam) पर्वते (parvate) पर्वतानि (parvatāni)
Instrumental पर्वतेन (parvatena) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतैः (parvataiḥ)
Dative पर्वताय (parvatāya) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतेभ्यः (parvatebhyaḥ)
Ablative पर्वतात् (parvatāt) पर्वताभ्याम् (parvatābhyām) पर्वतेभ्यः (parvatebhyaḥ)
Genitive पर्वतस्य (parvatasya) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतानाम् (parvatānām)
Locative पर्वते (parvate) पर्वतयोः (parvatayoḥ) पर्वतेषु (parvateṣu)

References

  • Sir Monier Monier-Williams (1898) A Sanskrit-English dictionary etymologically and philologically arranged with special reference to cognate Indo-European languages, Oxford: Clarendon Press, page 0609
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.