सत्य

Hindi

Etymology

Borrowed from Sanskrit सत्य (satya, “true; truth, reality”). Doublet of सच (sac), a tadbhava.

Adjective

सत्य • (satya) (Urdu spelling ستیہ‎)

true, real
Synonym: सच्चा (saccā)

Antonyms: मिथ्या (mithyā), झूठा (jhūṭhā)
sincere, honest, righteous
Synonym: सच्चा (saccā)

Derived terms

Terms derived from सत्य (satya)

असत्य (asatya)

सत्यवाद (satyavād)

सत्याभास (satyābhās)

Noun

सत्य • (satya) m (Urdu spelling ستیہ‎)

truth
Synonym: सच्चाई (saccāī)

Antonyms: मिथ्या (mithyā), झूठ (jhūṭh)
reality, actuality
Synonyms: वास्तविकता (vāstaviktā), हक़ीक़त (haqīqat)
sincerity, righteousness

Related terms

सत्या f (satyā)

Sanskrit

Etymology

From Proto-Indo-Iranian *Hsatyás, from Proto-Indo-European *h₁s-n̥t-yós, from *h₁sónts, from *h₁es-. Cognate Avestan 𐬵𐬀𐬌𐬚𐬌𐬌𐬀‎ (haiθiia) and Old Persian 𐏃𐏁𐎡𐎹 (h-š-i-y /hašiya-/).

Pronunciation

(Vedic) IPA^(key): /s̪ɐt̪.jɐ́/
(Classical) IPA^(key): /ˈs̪ɐt̪.jɐ/

Adjective

सत्य • (satyá)

true, real, actual, genuine
- c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda
sincere, honest, truthful, faithful
pure, virtuous, good
successful, effectual
valid

Declension

Masculine a-stem declension of सत्य (satyá)
	Singular	Dual	Plural
Nominative	सत्यः satyáḥ	सत्यौ satyaú	सत्याः / सत्यासः¹ satyā́ḥ / satyā́saḥ¹
Vocative	सत्य sátya	सत्यौ sátyau	सत्याः / सत्यासः¹ sátyāḥ / sátyāsaḥ¹
Accusative	सत्यम् satyám	सत्यौ satyaú	सत्यान् satyā́n
Instrumental	सत्येन satyéna	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्यैः / सत्येभिः¹ satyaíḥ / satyébhiḥ¹
Dative	सत्याय satyā́ya	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्येभ्यः satyébhyaḥ
Ablative	सत्यात् satyā́t	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्येभ्यः satyébhyaḥ
Genitive	सत्यस्य satyásya	सत्ययोः satyáyoḥ	सत्यानाम् satyā́nām
Locative	सत्ये satyé	सत्ययोः satyáyoḥ	सत्येषु satyéṣu
Notes	¹Vedic

Feminine ā-stem declension of सत्या (satyā)
	Singular	Dual	Plural
Nominative	सत्या satyā	सत्ये satye	सत्याः satyāḥ
Vocative	सत्ये satye	सत्ये satye	सत्याः satyāḥ
Accusative	सत्याम् satyām	सत्ये satye	सत्याः satyāḥ
Instrumental	सत्यया / सत्या¹ satyayā / satyā¹	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्याभिः satyābhiḥ
Dative	सत्यायै satyāyai	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्याभ्यः satyābhyaḥ
Ablative	सत्यायाः satyāyāḥ	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्याभ्यः satyābhyaḥ
Genitive	सत्यायाः satyāyāḥ	सत्ययोः satyayoḥ	सत्यानाम् satyānām
Locative	सत्यायाम् satyāyām	सत्ययोः satyayoḥ	सत्यासु satyāsu
Notes	¹Vedic

Neuter a-stem declension of सत्य (satyá)
	Singular	Dual	Plural
Nominative	सत्यम् satyám	सत्ये satyé	सत्यानि / सत्या¹ satyā́ni / satyā́¹
Vocative	सत्य sátya	सत्ये sátye	सत्यानि / सत्या¹ sátyāni / sátyā¹
Accusative	सत्यम् satyám	सत्ये satyé	सत्यानि / सत्या¹ satyā́ni / satyā́¹
Instrumental	सत्येन satyéna	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्यैः / सत्येभिः¹ satyaíḥ / satyébhiḥ¹
Dative	सत्याय satyā́ya	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्येभ्यः satyébhyaḥ
Ablative	सत्यात् satyā́t	सत्याभ्याम् satyā́bhyām	सत्येभ्यः satyébhyaḥ
Genitive	सत्यस्य satyásya	सत्ययोः satyáyoḥ	सत्यानाम् satyā́nām
Locative	सत्ये satyé	सत्ययोः satyáyoḥ	सत्येषु satyéṣu
Notes	¹Vedic

Descendants

Ashokan Prakrit: 𑀲𑀘 (saca)
- Magadhi Prakrit: 𑀲𑀘𑁆𑀘 (sacca)
  - Assamese: সঁচা (xõsa)
  - Sylheti: ꠢꠣꠌꠣ (hasa)
- Maharastri Prakrit: 𑀲𑀘𑁆𑀘 (sacca)
  - Old Marathi: साज (sāja)
- Pali: sacca
- Sauraseni Prakrit: 𑀲𑀘𑁆𑀘 (sacca)
  - Gujarati: સાચ (sāc)
  - Hindi: सच (sac)
  - Punjabi:
    Gurmukhi: ਸੱਚ (sacca)
    
    Shahmukhi: سچ‎ (sac)
  - Urdu: سچ‎ (sac)
→ Bengali: সত্য (śôtj)
→ Hindi: सत्य (satya)
→ Kannada: ಸತ್ಯ (satya)
→ Khmer: សត្យ (sɑtyɔɔ), សត្យា (sɑtyiə)
→ Lao: ສັດ (sat)
→ Malay: setia
→ Punjabi: ਸਤਿ (sati)
→ Telugu: సత్యము (satyamu)
→ Thai: สัตย์ (sàt)

Noun

सत्य • (satya) n

Inflection

Neuter a-stem declension of सत्य (satya)
	Singular	Dual	Plural
Nominative	सत्यम् satyam	सत्ये satye	सत्यानि / सत्या¹ satyāni / satyā¹
Vocative	सत्य satya	सत्ये satye	सत्यानि / सत्या¹ satyāni / satyā¹
Accusative	सत्यम् satyam	सत्ये satye	सत्यानि / सत्या¹ satyāni / satyā¹
Instrumental	सत्येन satyena	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्यैः / सत्येभिः¹ satyaiḥ / satyebhiḥ¹
Dative	सत्याय satyāya	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्येभ्यः satyebhyaḥ
Ablative	सत्यात् satyāt	सत्याभ्याम् satyābhyām	सत्येभ्यः satyebhyaḥ
Genitive	सत्यस्य satyasya	सत्ययोः satyayoḥ	सत्यानाम् satyānām
Locative	सत्ये satye	सत्ययोः satyayoḥ	सत्येषु satyeṣu
Notes	¹Vedic

Derived terms

सत्याग्रह (satyāgraha)

References

Sir Monier Monier-Williams (1898) A Sanskrit-English dictionary etymologically and philologically arranged with special reference to cognate Indo-European languages, Oxford: Clarendon Press, page 1135

This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.