yummak

Turkish

Etymology

From Ottoman Turkish يوممق‎ (yummak, “to shut, close (the eye, the fist)”), from Proto-Turkic *jum-, *jüm- (“to close (eyes, mouth)”), which, according to the controversial Altaic hypothesis, is possibly derived from Proto-Altaic *ńi̯ŭmi (“to close (eyes, mouth)”). Compare Proto-Mongolic *ǯimüji- (“to close eyes; mouth”), (Buryat жэмыхэ (žemyxe, “to compress, squeeze, purse one's mouth”)) and Proto-Tungusic *ńim- (“to close eyes”) (Evenki нимӈи (nimŋi-, “to close, to shut eyes”)).

cognates

Cognate with Old Uyghur [script needed] (yum-, “to shut, close (eye)”), Karakhanid [script needed] (yümmēk, “to shut, close (eye)”), Azerbaijani yummaq (“to shut, close”), Bashkir йомоу (yomou, “to shut, clamp, compress”), Chagatai [script needed] (yummaq, “to shut”), Kazakh жұму (jumw, “to close eyes”), Kipchak [Arabic needed] (yum-, “to shut the eyes or fingers”), Kyrgyz жумуу (cumuu, “to close eyes”), Southern Altai јумар (ǰumar, “to close eyes”), Tatar йомырга (yomırga, “to close, clamp”), Turkmen ýummak (“to close”), Uyghur يۇمماق‎ (yummaq, “to close, shut”), Uzbek yummoq (“to close, shut”), Yakut сим (sim, “to blink”).

Verb

yummak (third-person singular simple present yumar)

(transitive) to close; shut (one's eyes or mouth) tightly; to clench, double (one's fist)

Açtı ağzını yumdu gözünü. ― He flew into a rage. (Lit. He opened his mouth, closed his eye(s).)

Conjugation

positive - declarative

		singular			plural
		1^st person	2^nd person	3^rd person	1^st person	2^nd person	3^rd person
		ben	sen	o	biz	siz	onlar
indicative	present simple	yumarım	yumarsın	yumar	yumarız	yumarsınız	yumarlar
	present continuous	yumuyorum	yumuyorsun	yumuyor	yumuyoruz	yumuyorsunuz	yumuyorlar
	past definite	yumdum	yumdun	yumdu	yumduk	yumdunuz	yumdular
	past continuous	yumuyordum	yumuyordun	yumuyordu	yumuyorduk	yumuyordunuz	yumuyorlardı
	future simple	yumacağım	yumacaksın	yumacak	yumacağız	yumacaksınız	yumacaklar

positive - interrogative

		singular			plural
		1^st person	2^nd person	3^rd person	1^st person	2^nd person	3^rd person
		ben	sen	o	biz	siz	onlar
indicative	present simple	yumar mıyım?	yumar mısın?	yumar mı?	yumar mıyız?	yumar mısınız?	yumarlar mı?
	present continuous	yumuyor muyum?	yumuyor musun?	yumuyor mu?	yumuyor muyuz?	yumuyor musunuz?	yumuyorlar mı?
	past definite	yumdum mu?	yumdun mu?	yumdu mu?	yumduk mu?	yumdunuz mu?	yumdular mu?
	past continuous	yumuyor muydum?	yumuyor muydun?	yumuyor muydu?	yumuyor muyduk?	yumuyor muydunuz?	yumuyorlar mıydı?
	future simple	yumacak mıyım?	yumacak mısın?	yumacak mı?	yumacak mıyız?	yumacak mısınız?	yumacaklar mı?

negative - declarative

		singular			plural
		1^st person	2^nd person	3^rd person	1^st person	2^nd person	3^rd person
		ben	sen	o	biz	siz	onlar
indicative	present simple	yummam	yummazsın	yummaz	yummayız	yummazsınız	yummazlar
	present continuous	yummuyorum	yummuyorsun	yummuyor	yummuyoruz	yummuyorsunuz	yummuyorlar
	past definite	yummadım	yummadın	yummadı	yummadık	yummadınız	yummadılar
	past continuous	yummuyordum	yummuyordun	yummuyordu	yummuyorduk	yummuyordunuz	yummuyordular
	future simple	yummayacağım	yummayacaksın	yummayacak	yummayacağız	yummayacaksınız	yummayacaklar

negative - interrogative

		singular			plural
		1^st person	2^nd person	3^rd person	1^st person	2^nd person	3^rd person
		ben	sen	o	biz	siz	onlar
indicative	present simple	yummaz mıyım?	yummaz mısın?	yummaz mı?	yummaz mıyız?	yummaz mısınız?	yummazlar mı?
	present continuous	yummuyor muyum?	yummuyor musun?	yummuyor mu?	yummuyor muyuz?	yummuyor musunuz?	yummuyorlar mı?
	past definite	yummadım mı?	yummadın mı?	yummadı mı?	yummadık mı?	yummadınız mı?	yummadılar mı?
	past continuous	yummuyor muydum?	yummuyor muydun?	yummuyor muydu?	yummuyor muyduk?	yummuyor muydunuz?	yummuyorlar mıydı?
	future simple	yummayacak mıyım?	yummayacak mısın?	yummayacak mı?	yummayacak mıyız?	yummayacak mısınız?	yummayacaklar mı?

Synonyms

kapamak

Related terms

Terms related to yummak

göz yummak
yumdurmak
yumma
yummuş

yumruk (?)
yumucu
yumuk

yumulmak
yumuş
yumuşmak

References

Starostin, Sergei; Dybo, Anna; Mudrak, Oleg (2003), “*ńi̯ŭmi”, in Etymological dictionary of the Altaic languages (Handbuch der Orientalistik; VIII.8), Leiden, New York, Köln: E.J. Brill
Clauson, Gerard (1972), “yum-”, in An Etymological Dictionary of pre-thirteenth-century Turkish, Oxford: Clarendon Press, page 934

This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.